Views: 304 දුක හිතේ තද කරගෙන සිනාසෙන මිනිසුන් අප අතර කොතෙකුත් සිටිති. පිටතින් ශක්තිමත් ලෙස පෙනුණද ඇතුළතින් බිඳ වැටෙන මිනිසුන් ද එමටය. එවැනි මොහොතක විනිශ්චයක් වෙනුවට අවබෝධයත්, උපදෙසකට පෙර සවන් දීමත්, තනිව සටන් කරන කෙනෙකුට අත්වැලක් වීමත් මිනිස්කමේ සැබෑ අරුත සිහිපත් කරයි. ඔක්තෝබර් 10 වැනිදාට යෙදෙන ලෝක මානසික සෞඛ්‍ය දිනය අප හමුවේ තබන්නේ එම වැදගත් පණිවුඩයයි. අද ලෝකය පෙර නොවූ විරූ වේගයකින් වෙනස් වෙමින් තිබේ. තාක්ෂණය දියුණු වී ඇත. සන්නිවේදන පහසුකම් පුළුල් වී තිබේ. ලෝකයේ ඕනෑම තැනක සිටින පුද්ගලයකු සමඟ තත්පර කිහිපයකින් සම්බන්ධ වීමට අපට හැකියාව තිබේ. එහෙත් මේ සියලු පහසුකම් මැද මිනිසාගේ සිත තුළ ඇති හුදෙකලා බව, අනාරක්ෂිත බව සහ මානසික පීඩනය ද පෙර නොවූ ආකාරයට ඉහල ගොස් ඇති බව සමාජයේ සිදුවන සිදුවීම් හරහා අපට පෙන්නුම්කරමින් තිබේ. ජීවන වියදමේ බර, රැකියා සම්බන්ධ අවිනිශ්චිතතාව, පවුල් ගැටලු, අධ්‍යාපනික තරගකාරිත්වය, සමාජ මාධ්‍යයෙන් ඇති වන බලපෑම් සහ අනාගතය පිළිබඳ බිය මිනිස් සිතට විවිධාකාරයෙන් බලපායි. ඇතැම්හු ඒවා ගැන විවෘතව කතා කරති. තවත් බොහෝ දෙනෙක් කිසිවකුටත් නොපෙනෙන ලෙස තම වේදනාව සඟවාගෙන ජීවිතය ඉදිරියට ගෙන යාමට උත්සාහ කරති. එවැනි පසුබිමක මානසික සෞඛ්‍යය පිළිබඳ කතා කිරීම එක් දිනයකට පමණක් සීමා කළ යුතු කාර්යයක් නොවේ. එය පවුලේ සිට පාසල දක්වාත්, සේවා ස්ථානයේ සිට සමස්ත සමාජය දක්වාත් අඛණ්ඩව පවත්වාගෙන යා යුතු සංවාදයකි. මේ තත්වය තවත් වැදගත් වන්නේ අප රට තුල තවමත් මුල් බැසගත් විවිධ මිත්‍යාමත හා පැරණි මතවාද නිසාමය. මානසික සෞඛ්‍යය පිළිබඳව සමාජයේ තවමත් පවතින වැරදි අවබෝධයක් වන්නේ එය මානසික රෝගයක් නොමැති වීමකට පමණක් සීමා කිරීමයි. එහෙත් යහපත් මානසික සෞඛ්‍යයක් යනු ඊට වඩා පුළුල් සංකල්පයකි. තම හැඟීම් හඳුනා ගැනීමටත්, දෛනික ජීවිතයේ අභියෝගවලට මුහුණ දීමටත්, අන් අය සමඟ සෞඛ්‍ය සම්පන්න සබඳතා පවත්වා ගැනීමටත්, ජීවිතයේ අර්ථවත් කටයුතුවල නිරත වීමටත් ඇති හැකියාව එහි වැදගත් අංග වේ. එයින් අදහස් වන්නේ යහපත් මානසික සෞඛ්‍යයක් ඇති පුද්ගලයකු කිසිදා දුක් නොවන බව හෝ ආතතියට පත් නොවන බව නොවේ. දුක, බිය, කනස්සල්ල සහ බලාපොරොත්තු සුන්වීම මිනිස් ජීවිතයේ ස්වාභාවික අත්දැකීම්ය. වැදගත් වන්නේ එවැනි අවස්ථාවලදී ඒවා හඳුනාගෙන, අවශ්‍ය සහාය ලබාගෙන, නැවත ජීවිතය සමතුලිත කරගැනීමට හැකි පරිසරයක් තිබීමයි. ශරීරයට විවේකය සහ ප්‍රතිකාර අවශ්‍ය වනවා සේම මනසට ද රැකවරණය අවශ්‍යය. එය දුර්වලකමක සලකුණක් නොව, මනුෂ්‍ය පැවැත්මේ අත්‍යවශ්‍ය කොටසකි. මේ බව සමාජයේ සෑම තරාතිරමකම ජනතාව අතර ඇතිකල යුතු දැනුවත්භාවයකි. ඒ සදහා වසරකට වරක් සමරන ලෝක මානසික සෞඛ්‍ය දිනය වැදගත් අවස්ථාවක් ලෙසට සැලකිය හැක. ලෝක මානසික සෞඛ්‍ය දිනය ප්‍රථම වරට සමරනු ලැබුවේ 1992 වසරේදීය. ලෝක මානසික සෞඛ්‍ය සම්මේලනය විසින් ආරම්භ කරන ලද මෙම වැඩපිළිවෙළේ ප්‍රධාන අරමුණ වූයේ මානසික සෞඛ්‍යය පිළිබඳ ලෝක ජනතාවගේ අවධානය යොමු කිරීම සහ ඒ සම්බන්ධ දැනුවත්භාවය ඉහළ නැංවීමයි. එතැන් පටන් මානසික සෞඛ්‍ය සේවාවන්ට ඇති ප්‍රවේශය පුළුල් කිරීම, මානසික රෝග පිළිබඳ මිථ්‍යා මත දුරු කිරීම, රෝගීන්ට එරෙහිව සිදුවන වෙනස්කම් හා කොන්කිරීම් අවම කිරීම සහ මානසික සෞඛ්‍යය සඳහා ප්‍රමාණවත් සම්පත් වෙන් කිරීම කෙරෙහි අවධානය යොමු කර ඇත. මෙම දිනයේ වටිනාකම වටහාගෙන තිබෙන පාර්ශවයන් බොහෝමයක් වර්තමානය වනවිට මේ ගැන සමාජය දැනුවත් කිරීමේ වැඩසටහන් පැවැත්වීමටත් විවිධ ක්‍රියාකාරකම් හරහා මෙරට ජන සමාජය අවධිකිරීමටත් පටන් ගැනීම සතුටට කරුණකි. නමුත් තවමත් මානසික පීඩනයකින් පසුවන පුද්ගලයකුට කිසිදු බියකින් තොරව තම ගැටලුව ප්‍රකාශ කළ හැකි සමාජයක් ගොඩනැගීමට අප කොතරම් දුරට සමත් වී ඇත්ද යන්නත් විමසා බැලීම කලයුතුය. මානසික සෞඛ්‍ය ගැටලු සෑම විටම පිටතින් පැහැදිලිව හඳුනාගත නොහැකිය. ඇතැම් පුද්ගලයෝ තමන් මුහුණ දෙන පීඩනය පිළිබඳව කිසිවකුට නොපවසති. තවත් අය තමන් අත්විඳින වෙනස්කම් සාමාන්‍ය තත්ත්වයක් ලෙස සලකා නොසලකා හරිති. දිගු කාලයක් පවතින දුක්මුසු බව, පෙර ප්‍රිය කළ කටයුතුවලට ඇති කැමැත්ත අඩු වීම, නින්දේ හෝ ආහාර රුචියේ වෙනස්කම්, අධික වෙහෙස, නිරන්තර කනස්සල්ල, අවධානය යොමු කිරීමේ අපහසුතා සහ සමාජ සබඳතාවලින් ඈත් වීම ඇතැම් මානසික සෞඛ්‍ය ගැටලුවලදී දැකිය හැකි ලක්ෂණ වේ. එසේම, ඇතැම් පුද්ගලයන්ගේ හැසිරීම්, සිතුවිලි සහ දෛනික කටයුතු කරගෙන යාමේ හැකියාවෙහි කැපී පෙනෙන වෙනස්කම් ඇති විය හැකිය. විෂාදය, කාංසාව ආශ්‍රිත ආබාධ, ද්විධ්‍රැව ආබාධ, භින්නෝන්මාදය සහ පශ්චාත් කම්පන ආතති ආබාධය වැනි තත්ත්වයන් සඳහා නිසි වෛද්‍ය ඇගයීමක් සහ අවශ්‍ය ප්‍රතිකාර ලබාගැනීම වැදගත් වේ. කෙසේ වෙතත්, එක් ලක්ෂණයක් හෝ ලක්ෂණ කිහිපයක් පවතින පමණින් පුද්ගලයකුට මානසික රෝගයක් ඇතැයි තීරණය කළ නොහැකිය. එවැනි තත්ත්වයන් නිසි ලෙස තක්සේරු කළ යුත්තේ සුදුසුකම් ලත් සෞඛ්‍ය වෘත්තිකයකු විසිනි. මෙහිදී වැදගත්ම කරුණ වන්නේ ගැටලුව උග්‍ර වන තෙක් බලා නොසිටීමයි. මානසික පීඩනය දිගින් දිගටම පවතින්නේ නම් හෝ එය දෛනික ජීවිතයට බාධාවක් වන්නේ නම්, කල්තියා සහාය ලබාගැනීම ජීවිතය යළි සමතුලිත කරගැනීමට උපකාරී වේ. ශ්‍රී ලංකාව තුළ මානසික සෞඛ්‍ය සේවාවන් ශක්තිමත් කිරීමේදී ජාතික මානසික සෞඛ්‍ය විද්‍යායතනයට සුවිශේෂී කාර්යභාරයක් පැවරී තිබේ. රෝගී සත්කාරයට අමතරව සෞඛ්‍ය කාර්ය මණ්ඩල පුහුණු කිරීම, මහජනතාව දැනුවත් කිරීම සහ මානසික සෞඛ්‍ය ගැටලු කල්තියා හඳුනාගැනීමට අදාළ වැඩසටහන් ක්‍රියාත්මක කිරීම ද එහි කාර්යභාරයට අයත් වේ. ජාතික මානසික සෞඛ්‍ය විද්‍යායතනයේ අධ්‍යක්ෂ විශේෂඥ වෛද්‍ය ධම්මික අලහප්පෙරුම මහතා පෙන්වා දී ඇති පරිදි, මෙම ආයතනයේ කාර්යභාරය මානසික සෞඛ්‍ය ගැටලු සහිත පුද්ගලයන්ට ප්‍රතිකාර ලබාදීමට පමණක් සීමා නොවේ. මෙරට මානසික සෞඛ්‍ය ක්ෂේත්‍රයේ සේවය කරන කාර්ය මණ්ඩලවල දැනුම සහ කුසලතා වර්ධනය කිරීමේ ප්‍රමුඛ ආයතනයක් ලෙස ද එය කටයුතු කරයි. ඔහු සඳහන් කරන පරිදි, පසුගිය වසර තුළ රාජ්‍ය හා පෞද්ගලික අංශවලට අදාළව 20,000 කට ආසන්න පිරිසකට පුහුණුව ලබාදීමට ආයතනය සමත් වී තිබේ. මානසික සෞඛ්‍ය ගැටලු හඳුනාගැනීම, නිසි ප්‍රතිකාර වෙත යොමු කිරීම සහ රෝගීන් සම්බන්ධයෙන් සමාජයේ පවතින බිය හා අගතිගාමී ආකල්ප අවම කිරීම මෙවැනි වැඩසටහන්වල වැදගත් අරමුණු අතර වේ. පාසල් දරුවන්, ගුරුවරුන් සහ තරුණ පරපුර ඉලක්ක කරගත් දැනුවත් කිරීමේ වැඩසටහන් ද මේ යටතේ ක්‍රියාත්මක කර ඇත. මානසික සෞඛ්‍ය ගැටලු මුල් අවධියේදීම හඳුනාගෙන අවශ්‍ය සහාය ලබාදීමට මෙවැනි වැඩපිළිවෙළවලට වැදගත් දායකත්වයක් සැපයිය හැකිය. විශේෂයෙන්ම බන්ධනාගාර වැනි පරිසරයන්හි සිටින පුද්ගලයන්ගේ මානසික සෞඛ්‍ය අවශ්‍යතා හඳුනාගෙන ඔවුන් සුදුසු ප්‍රතිකාර සේවා වෙත යොමු කිරීම සඳහා බන්ධනාගාර නිලධාරීන් සහ සෞඛ්‍ය කාර්ය මණ්ඩල දැනුවත් කිරීමේ වැඩසටහන් ද ක්‍රියාත්මක වන බව අධ්‍යක්ෂවරයා පෙන්වා දී තිබේ. මානසික සෞඛ්‍ය ගැටලු සඳහා ප්‍රතිකාර ලබාදීමෙන් පමණක් සියලු ගැටලු විසඳිය නොහැකිය. ප්‍රතිකාර ලැබීමෙන් පසු නැවත සමාජයට එක්වීමට, පවුලේ සහාය ලබාගැනීමට, ජීවනෝපායක් පවත්වාගෙන යාමට සහ ගෞරවාන්විත ජීවිතයක් ගත කිරීමට අවශ්‍ය පරිසරය ද සකස් විය යුතුය. ජාතික මානසික සෞඛ්‍ය විද්‍යායතනයේ දෛනික රෝගී සත්කාරය පිළිබඳව අදහස් දක්වමින් අධ්‍යක්ෂවරයා සඳහන් කරන්නේ, දිනපතා රෝගීන් දහසකට අධික සංඛ්‍යාවක් ප්‍රතිකාර ලබන අතර, දිනකට රෝගීන් 60ක් පමණ රෝහලට ඇතුළත් වීම සඳහා පැමිණෙන බවයි. එමෙන්ම ප්‍රතිකාර අවසන් කළද විවිධ හේතු මත නැවත නිවෙස් කරා යාමට නොහැකිව රෝහලේ රැඳී සිටින පුද්ගලයන් 400ක් පමණ සිටින බවත්, ඒ අතර වයස අවුරුදු 60 ඉක්මවූ පුද්ගලයන් 200ක් පමණ සිටින බවත් ඔහු පෙන්වා දී තිබේ. මෙම තත්ත්වය මානසික සෞඛ්‍යය යනු වෛද්‍ය ප්‍රතිකාරවලින් පමණක් සීමා කළ නොහැකි, සමාජීය සහ මානුෂීය අංශ රැසක් සමඟ බැඳී පවතින ගැටලුවක් බව අවධාරණය කරයි. ප්‍රතිකාර ලබන පුද්ගලයකුට නැවත සමාජගත වීමට අවශ්‍ය සහාය, ආරක්ෂිත නවාතැන්, පවුල් සම්බන්ධතා සහ අඛණ්ඩ රැකවරණය නොමැති නම් ඔහුගේ හෝ ඇයගේ ඉදිරි ජීවිතය තවදුරටත් අභියෝගාත්මක විය හැකිය. එබැවින් රජය හා පෞද්ගලික අංශය එක්ව ප්‍රාදේශීය මට්ටමින් පුනරුත්ථාපන මධ්‍යස්ථාන පිහිටුවීමේ වැදගත්කම ද අධ්‍යක්ෂවරයා අවධාරණය කර තිබේ. එයට සමඟාමීව සෑම පාසලකම මානසික සෞඛ්‍යයට විශේෂ අවධානයක් යොමු කළ යුතුයි. වර්තමානය වන විට රජය මේ තත්වය ඉතාම හොදින් අවබෝධකරගෙන ඇති බව පෙනී යයි. ජාතික මානසික සෞඛ්‍ය විද්‍යායතනයේ අධ්‍යක්ෂවරයා සඳහන් කරන පරිදි, සෑම පාසලකම මානසික සෞඛ්‍ය උපදේශකයකු සිටිය යුතු බවට රජය විශේෂ අවධානය යොමු කර තිබේ. එම උපදේශකයන් පුහුණු කිරීම සහ අවශ්‍ය පහසුකම් සැපයීම සඳහා ද විද්‍යායතනය දායකත්වය ලබාදෙන බවත් අධ්‍යක්ෂවරයා සඳහන් කරයි. මෙවැනි වැඩපිළිවෙළක් සාර්ථක වන්නේ උපදේශකයකු පාසලේ සිටීමෙන් පමණක් නොවේ. දරුවන්ට බියකින් තොරව තම ගැටලු පැවසිය හැකි පරිසරයක්, ගුරුවරුන්ගේ අවබෝධය සහ දෙමාපියන්ගේ සහාය ද ඒ සඳහා අත්‍යවශ්‍ය වේ. දරුවන්ගේ මානසික සෞඛ්‍යය පිළිබඳ අවධානය යොමු කිරීම අද සමාජයේ ප්‍රමුඛ අවශ්‍යතාවකි. විභාග ප්‍රතිඵල, දෙමාපියන්ගේ අපේක්ෂා, මිතුරු සබඳතා, හිරිහැර කිරීම් සහ සමාජ මාධ්‍යයෙන් එල්ල වන බලපෑම් දරුවන්ගේ සිතට විවිධාකාරයෙන් බලපායි. දරුවකු නිහඬව සිටීම, හදිසියේම හැසිරීම වෙනස් වීම හෝ අධ්‍යාපන කටයුතුවලින් ඈත් වීම හුදෙක් කම්මැලිකමක් හෝ අකීකරුකමක් ලෙස සලකා බැහැර කිරීම සුදුසු නොවේ. ඇතැම් විට එවැනි වෙනස්කම් පිටුපස හඳුනා නොගත් මානසික පීඩනයක් තිබිය හැකිය. දරුවකුගේ ගැටලුවට පිළිතුරු සෙවීමට පෙර ඔහුගේ හෝ ඇයගේ හඬට සවන් දීමට වැඩිහිටියන් සූදානම් වීම එහි පළමු පියවරයි. වර්තමාන සමාජයේ මානසික සෞඛ්‍යයට බලපාන සාධක අතර සමාජ මාධ්‍ය භාවිතය, ආර්ථික පීඩනය සහ අවිධිමත් ජීවන රටාව කැපී පෙනේ. සමාජ මාධ්‍ය ඔස්සේ අන් අයගේ ජීවිතවල සාර්ථකත්වය, සතුට සහ සුන්දරත්වය නිරන්තරයෙන් දකින විට ඇතැම් පුද්ගලයන් තම ජීවිතය පිළිබඳ අසතුටට පත්විය හැකිය. එහෙත් සමාජ මාධ්‍යයේ පෙනෙන ජීවිතය සෑම විටම පුද්ගලයකුගේ සැබෑ ජීවිතය සම්පූර්ණයෙන් නිරූපණය නොකරන බව අප සිහි තබාගත යුතුය. අන්තර්ජාලය ඔස්සේ සිදුකරන හිරිහැර කිරීම් ද විශේෂයෙන් දරුවන්ට සහ තරුණයන්ට දැඩි මානසික බලපෑම් ඇති කළ හැකිය. එවැනි අවස්ථාවලදී වින්දිතයාට දොස් පැවරීම වෙනුවට ඔහුට හෝ ඇයට සහාය වීමත්, අවශ්‍ය ආරක්ෂක පියවර ගැනීමත් වැදගත් වේ. අනෙක් අතට, ජීවන වියදම, ණය බර, රැකියා අහිමි වීම සහ පවුලේ වගකීම් නිසා ඇති වන ආර්ථික පීඩනය ද පුද්ගලයකුගේ මානසික යහපැවැත්මට බලපායි. මෙවැනි ගැටලු පුද්ගලයාට පමණක් සීමා නොවී පවුලේ සබඳතා සහ දරුවන්ගේ ජීවිත කෙරෙහි ද බලපෑම් ඇති කළ හැකිය. ප්‍රමාණවත් නින්දක් නොලැබීම, ව්‍යායාම අඩුවීම සහ විවේකය සඳහා කාලයක් වෙන් නොකිරීම ද මානසික යහපැවැත්මට අහිතකර විය හැකිය. එබැවින් නවීන ජීවන රටාව තුළ තාක්ෂණය සහ කාර්යබහුලත්වය අතරම තමන් වෙනුවෙන් කාලයක් වෙන් කරගැනීම වැදගත් වේ. මේ සියළු කාරණා අතරම රෝගයට වඩා බරපතළ වන්නේ සමාජයේ ආකල්ප බවත් අප සිහියට ගත යුතුවේ. මානසික සෞඛ්‍ය ගැටලුවකට මුහුණ දෙන පුද්ගලයකුට ප්‍රතිකාර ලබාගැනීමට ඇති බාධා අතර සමාජ අපවාදය ප්‍රබල ස්ථානයක් ගනී. බොහෝ විට තවමත් යමෙකු මේ සම්බන්ධව පසුබාන කරුණු වන්නේ, “අන් අය මොනවා කියයිද?”, “පවුලට අපකීර්තියක් වෙයිද?”, “රැකියාවට බලපෑමක් ඇති වෙයිද?” යන බිය නිසායි. මේ හේතු මත ඇතැම් පුද්ගලයෝ තමන් මුහුණ දෙන ගැටලු සඟවාගෙන සිටිති. මානසික සෞඛ්‍ය ගැටලු ඇති පුද්ගලයන්ට අවමන් කිරීම, අපහාසාත්මක වචන භාවිත කිරීම සහ ඔවුන් සමාජයෙන් ඈත් කිරීම එම තත්ත්වය තවත් උග්‍ර කළ හැකිය. මානසික රෝගයක් ඇති වීම පුද්ගලයකුගේ වරදක් නොවේ. එසේම මානසික පීඩනයකට මුහුණ දෙන සෑම කෙනකුම මානසික රෝගියකු ලෙස හඳුන්වා දීම ද සුදුසු නොවේ. ශාරීරික රෝගයකදී ප්‍රතිකාර ලබාගැනීම සාමාන්‍ය දෙයක් ලෙස සලකන සමාජය, මානසික සෞඛ්‍යය සම්බන්ධයෙන් ද එවැනිම අවබෝධයකින් කටයුතු කළ යුතුය. උපදේශකයකු, මනෝ වෛද්‍යවරයකු හෝ වෙනත් සුදුසුකම් ලත් සෞඛ්‍ය වෘත්තිකයකු හමුවීම ලැජ්ජාවට කරුණක් නොවේ. එය තම ජීවිතය පිළිබඳ වගකීමෙන් යුතුව ගන්නා තීරණයකි. මානසික සෞඛ්‍යය පිළිබඳ දැනුවත්භාවය වර්ධනය කිරීමේදී මාධ්‍යයට ද විශාල වගකීමක් පැවරේ. සංවේදී සිදුවීම් වාර්තා කිරීමේදී පුද්ගල ගෞරවය සහ පෞද්ගලිකත්වය ආරක්ෂා කිරීම, අපවාදය ඇති කරන භාෂාවෙන් වැළකීම සහ නිවැරදි තොරතුරු සමාජගත කිරීම ඒ අතර ප්‍රධාන වේ. නමුත් සමාජ මාධ්‍යය භාවිතා කරනු ලබන බොහෝ දෙනෙකු මේ තත්වය ගැන කිසිදු සැලකීමක් නොකරණ බව අපට පෙනී යන කරුණකි. සවන් දීමත් ප්‍රතිකාරයට විශාල පිටුබලයකි. මානසික සෞඛ්‍යය සුරැකීම සඳහා සෑම විටම විශාල වියදමක් හෝ සංකීර්ණ වැඩපිළිවෙළක් අවශ්‍ය නොවේ. ඇතැම් විට කෙනකුගේ ජීවිතයට වෙනසක් ඇති කරන්නේ අප කරන සරල මැදිහත්වීමකි. මිතුරකු වෙනදාට වඩා නිහඬව සිටින විට ඔහුගේ හෝ ඇයගේ සුවදුක් විමසීම, දරුවකු තම ගැටලුවක් පැවසූ විට අවධානයෙන් සවන් දීම, පවුලේ සාමාජිකයකුගේ වෙනස්කම් හඳුනාගෙන සහාය වීම සහ අවශ්‍ය විට වෘත්තීය උපකාර ලබාගැනීමට දිරිමත් කිරීම එවැනි පියවර අතර වේ. කෙනකු තම දුක පැවසූ විට වහාම උපදෙස් දීමට හෝ ඔහුගේ ගැටලුව සුළු කොට සැලකීමට පෙර, ඔහුට කතා කිරීමට ඉඩ ලබාදීම වැදගත්ය. “ඒක එච්චර හිතන්න දෙයක් නෙවෙයි” යනුවෙන් පැවසීම වෙනුවට “ඔබට මේ තත්ත්වය කොතරම් අමාරුද කියලා මට තේරෙනවා. අපි මේ ගැන කතා කරමු” යනුවෙන් පැවසීම වඩාත් සහායක විය හැකිය. තමන්ගේ මානසික සෞඛ්‍යය රැකගැනීම සඳහා ද ප්‍රායෝගික පියවර රැසක් අනුගමනය කළ හැකිය. ප්‍රමාණවත් නින්දක් ලබාගැනීම, සමබල ආහාර ගැනීම, ශාරීරික ක්‍රියාකාරකම්වල නිරත වීම, විවේකයට කාලය වෙන් කිරීම සහ විශ්වාසවන්ත පුද්ගලයන් සමඟ සබඳතා පවත්වා ගැනීම ඒ අතර වේ. එහෙත් මෙම පියවර වෘත්තීය ප්‍රතිකාර සඳහා ආදේශක නොවන බවත් අවබෝධකරගත යුතුය. මානසික පීඩනය දිගටම පවතින්නේ නම් හෝ දෛනික කටයුතු කරගෙන යාම අපහසු වන්නේ නම් නිසි සහාය ලබාගැනීම ඉතාම වැදගත්ය. උපකාර අවශ්‍ය මොහොතක නිහඬව නොසිටින්න. ශ්‍රී ලංකාව තුළ මානසික සෞඛ්‍ය ගැටලු සම්බන්ධයෙන් උපකාර ලබාගැනීමට ජාතික මානසික සෞඛ්‍ය විද්‍යායතනයේ 1926 ජාතික මානසික සෞඛ්‍ය උපකාරක සේවාව අමතන්න. අවශ්‍ය අවස්ථාවලදී ළඟම ඇති රජයේ රෝහලේ මානසික සෞඛ්‍ය සායනයක් හෝ සුදුසුකම් ලත් සෞඛ්‍ය වෘත්තිකයකු වෙත යොමුවීම ද වැදගත් වේ. තමන්ට හෝ වෙනත් පුද්ගලයකුට ජීවිතයට හානි කරගැනීමේ අවදානමක් පවතින්නේ නම් එය නොසලකා නොහැර, වහාම ළඟම ඇති රෝහලෙන් හදිසි සහාය ලබාගත යුතුය. මේ සදහා සහාය ලබාදීමට විධිමත් පුහුණුව ලද කාර්ය මංඩලයක් ජාතික මානසික සෞඛ්‍ය විද්‍යායතනය සතුව පවතින අතර මේ වනවිට රජයේ රෝහල් විශාල ප්‍රමාණයකත් මේ සදහා පහසුකම් සලසා ඇත. මේ පිළිබඳව නිරන්තරයෙන්ම, ජාතික මානසික සෞඛ්‍ය විද්‍යායතනය ද සමාජ මාධ්‍ය ඇතුළු විවිධ මාධ්‍ය ඔස්සේ මහජනතාව දැනුවත් කිරීමේ කටයුතු සිදු කරයි. මානසික ගැටලු පිළිබඳ නිවැරදි අවබෝධයක් සමාජගත කිරීම සහ අවශ්‍ය අවස්ථාවලදී සහාය ලබාගැනීමට ජනතාව දිරිමත් කිරීම එවැනි වැඩසටහන් වල ප්‍රධාන අරමුණකි.ඒ සමඟම, මෙවර ලෝක මානසික දින සැමරුම වෙනුවෙන් ජාතික මානසික සෞඛ්‍ය විද්‍යායතනය වැඩසටහන් රාශියක් දියත් කරනු ලැබීය. ඒ යටතේ,ජාතික මානසික සෞඛ්‍ය විද්‍යායතනයේ කාර්ය මංඩලය සදහා ආයුර්වේදීය හිස හා පා සම්භාහන සත්කාරක වැඩසටහනක්.බන්ධනාගාර කාර්ය මණ්ඩලය සඳහා දැනුවත් කිරීමේ වැඩසටහන් ක්‍රියාත්මක කිරීම.පාසල් දරුවන් සඳහා දැනුවත් කිරීමේ වැඩසටහන් සිදුකිරීම.මානසික සෞඛ්‍ය දින සැමරීමේ ප්‍රධාන උත්සවය සෞඛ්‍ය හා ජනමාධ්‍ය අමාත්‍ය වෛද්‍ය නලින්ද ජයතිස්ස මහතාගේ ප්‍රධානත්වයෙන් (09) සිකුරාදා දින ජාතික මානසික සෞඛ්‍ය විද්‍යායතනයේ දී පැවැත්වීමත් සිදුකල අතර ඔක්තෝම්බර් 10 දින බත්තරමුල්ල දියත උයන අසලින් ආරම්භව සිදුකෙරුනු මානසික සෞඛ්‍ය දින පාගමන මෙවර වැඩසටහනේ සමාජ දැනුවත් කිරීමේ දැවැන්තම පියවරක් විය. ලෝක මානසික සෞඛ්‍ය දිනයේ සැබෑ අරුත වන්නේ මානසික සෞඛ්‍යය පිළිබඳ එක් දිනක් කතා කිරීම නොව, වසරේ සෑම දිනකම ඒ වෙනුවෙන් සංවේදී වීම බව නිරන්තරයෙන් සදහන් කරන ජාතික මානසික සෞඛ්‍ය විද්‍යායතනයේ අධ්‍යක්ෂවරයා පෙන්වා දෙන්නේ, මානසික සෞඛ්‍යය රැකගැනීම පුද්ගලයකුගේ පමණක් වගකීමක් නොව, පවුල, පාසල, සේවා ස්ථානය, සෞඛ්‍ය පද්ධතිය, රාජ්‍ය ආයතන සහ සමස්ත සමාජයම ඒ වෙනුවෙන් වගකීමෙන් කටයුතු කළ යුතු බවයි. අප අතර සිටින කෙනකුගේ සිනහව පිටුපස සැඟවුණු වේදනාව අපට නොපෙනෙන්නට පුළුවන. ඔහු හෝ ඇය මුහුණ දෙන අරගලය අපට සම්පූර්ණයෙන් තේරුම්ගත නොහැකි වන්නට ද පුළුවන. එහෙත් විනිශ්චය නොකර සවන් දීමටත්, අවශ්‍ය මොහොතේ අත්වැලක් වීමටත් අපට හැකියාව තිබේ. එවන් අවස්ථාවක කෙනකුට අවශ්‍ය වන්නේ සියලු ගැටලුවලට පිළිතුරු නොව, තමන්ගේ කතාව අසා සිටින එක් හදවතක් පමණි. එබැවින් අපි අපෙන්ම එක් ප්‍රශ්නයක් අසමු. අප අවට නිහඬව තැවෙන කෙනකුට සවන් දීමට, ඔහුගේ හෝ ඇයගේ වේදනාව තේරුම් ගැනීමට සහ අවශ්‍ය මොහොතේ අත දිගු කිරීමට අප සූදානම්ද ? අප එයට සූදානම් නම් වඩාත් මානුෂීය සහ සෙනෙහසින් පිරි සමාජයක් ගොඩනැගීමේ ගමන අපට එක්ව යාමේ අවස්ථාව උදාවනු ඇත. Post navigation පශ්චාත් සීමාවාසික වෛද්‍ය පත්වීම් සඳහා අයදුම්පත් කැඳවීම අවසන්. වෛද්‍යවරු කොටසක් අයදුම් කර නැහැ.
